حفظ و تقویت سرمایههای اجتماعی؛ راهبرد حیاتی

رضا فضل اله نژاد/ روزنامهنگار
رخدادها و جریانات این روزهای ایران زمینهای بکر برای انجام پژوهش در حوزههای مختلف است. از جمله مناسبات جاری میان مردم و حاکمیت که پس از جنگ موجب شده سرمایه اجتماعی در شکل ارتباطات درونگروهی و میانگروهی به شکل فزآیندهای رشد کرده و موجب حیرت نظارهگران و کارشناسان جهانی شود.
در مطالعات و تحلیلهای پیشاجنگ فرض بسیاری بر این بود که مردمان معترض در حمایت از بیگانگانِ متجاوز، خیابانها را تسخیر و حاکمیت را ساقط خواهند کرد! بر اساس همین خیال باطل اقدام به طراحی نقشههای متعددی کردند حال آن که هرگز توجهی به متغیر مهم «حس وطندوستی» و «غیرت ملی» نداشتند.
فیالواقع ایرانیان فارغ از بینش و روش معمولشان در شئونات شخصی و عمومیشان، آنجا که سخن از «ایران» در میان باشد، تمامقد مقابل بیگانه ایستاده و از کیان سرزمینشان دفاع میکنند. آنچه در نهم اسفند رخ داد تعرض به جغرافیای مردمانی بود که بنا داشتند جهان را در تحیر فرو برند. عرصهی خیابان کاربردی جدید یافت: «میدانی برای نمایش سرمایهی اجتماعی ایرانی» و اعلام انزجار از بیگانه. مردم از هر دسته و گروه، با هر سلیقهی سیاسی، باحجاب و بیحجاب، در شهر یا روستا دارایی خود را که «عشق به میهن» بود در دست گرفت و در خیابان حاضر شد.
اینک زمان آن فرا رسیده که حاکمیت با اعتماد به اقشار مختلف، حفظ و تقویت سرمایههای اجتماعی را به عنوان راهبردی حیاتی مد نظر قرار داده و با احترام به آزادیهای فردی و اجتماعی، سطح اعتماد به شهروندان را افزایش دهد تا زمینه برای تقویت هر چه بیشتر حس وطندوستی و «ساختن ایران آباد» فراهم شود.



